Prezydencki projekt Konstytucji BFRD

[Jurij Bołodin]

Po pierwsze przepraszam za gigantyczne opóźnienie i ostatnią nieobecność. Obiecuję- to więcej nie będzie miało miejsca.

Panie Przewodniczący!

Proszę o podjęcie debaty oraz głosowania nad poniższym projektem.

KONSTYTUCJA
BRODRYJSKIEJ FEDERACYJNEJ
REPUBLIKI DEMOKRATYCZNEJ
uchwalona przez Zgromadzenie Federalne
dnia ___ 2016 r.

PREAMBUŁA



My, wielonarodowy lud Brodryjski,
Złączony wspólnym losem naszej ziemi,
W trosce o byt i rozkwit naszej Ojczyzny-
Kraju naszych Ojców i Dziadów- Matki Brodrii,
Zachowując historyczne dziedzictwo wspólnoty państwowej,
Chcąc ustanowić pokój i zgodę społeczną,
Wskrzeszając suwerenność państwową Brodrii i umacniając jej demokratyczny fundament,
Dążąc do zapewnienia rozkwitu Brodrii,
W poczuciu odpowiedzialności za Ojczyznę wobec obecnych i przyszłych pokoleń,
Uważając się za część społeczności światowej
Uchwalamy niniejszą Konstytucję,
Jako fundamentalną podstawę funkcjonowania państwa.



ROZDZIAŁ I.
BRODRYJSKA FEDERACYJNA REPUBLIKA DEMOKRATYCZNA

Artykuł 1.

Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna, zwana dalej Brodrią jest państwem federalnym o republikańskim systemie rządów.

Artykuł 2.

1. Podmiotem suwerenności Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i jedynym źródłem władzy jest jej wielonarodowy lud, sprawujący władzę zwierzchnią bezpośrednio lub przez swoich przedstawicieli.
2. Najwyższym bezpośrednim wyrazem władzy ludu są referendum i wolne wybory.

Artykuł 3.

1. Suwerenność Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej rozciąga się na całe jej terytorium.
2. Konstytucja Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i ustawy federalne mają zwierzchnią moc prawną na całym terytorium Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
3. Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna zapewnia integralność i nienaruszalność swojego terytorium.

Artykuł 4.

1. Nabycie i utrata obywatelstwa Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej następuje zgodnie z ustawą federalną; obywatelstwo to jest jednolite i równe, niezależnie od podstaw, na jakich zostało nabyte.

Artykuł 5.

1. Polityka Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej zmierza do stworzenia warunków zapewniających godne życie i nieskrępowany rozwój człowieka i obywatela.

Artykuł 6.

1. W Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej gwarantuje się integralność przestrzeni ekonomicznej, swobodny przepływ towarów, usług i środków finansowych, wspieranie konkurencji oraz swobodę działalności gospodarczej.
2. W Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej uznaje się i chroni na równi własność prywatną, państwową, municypalną oraz inne formy własności.[/list]

Artykuł 7.

1. Władza państwowa w Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej sprawowana jest na zasadzie podziału na władzę ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą. Organy władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej są niezależne.

Artykuł 8.

1. Władzę państwową w Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej sprawują Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej, Zgromadzenie Federalne (Izba Krajów i Izba Rad), Komisja Brodryjska, sądy Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
2. Władzę państwową w podmiotach Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej j sprawują tworzone przez nie organy władzy państwowej.

Artykuł 9.

1. W Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej uznaje się ideologiczną różnorodność.
2. Żadna ideologia nie może być uznana za państwową lub obowiązującą.
3. W Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej uznaje się pluralizm polityczny i wielopartyjność.
4. Organizacje społeczne są równe wobec prawa.
5. Zabrania się tworzenia i działalności organizacji społecznych, których cele lub działania zmierzają do zmiany siłą podstaw ustroju konstytucyjnego i naruszenia integralności Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, zagrożenia bezpieczeństwa państwa, tworzenia formacji zbrojnych, rozpalania waśni społecznych, rasowych, narodowych i religijnych.

Artykuł 10.

1. Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna jest państwem świeckim. Żadna religia nie może być uznana za państwową lub obowiązującą.
2. Związki wyznaniowe są oddzielone od państwa i równe wobec prawa.

Artykuł 11.

1. Konstytucja Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej ma najwyższą moc prawną, jest stosowana bezpośrednio i obowiązuje na całym terytorium Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej. Ustawy i inne akty prawne wydawane w Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej nie mogą być sprzeczne z Konstytucją Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
2. Organy władzy państwowej, organy samorządu terytorialnego, osoby pełniące funkcje publiczne, obywatele i ich organizacje mają obowiązek przestrzegać Konstytucji Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i ustaw.
3. Ustawy podlegają oficjalnej publikacji. Ustawy nie opublikowane nie są stosowane. Wszelkie normatywne akty prawne dotyczące praw, wolności i obowiązków człowieka i obywatela nie są stosowane, jeżeli nie zostały oficjalnie podane do publicznej wiadomości.
4. Ogólnie uznane zasady i normy prawa międzynarodowego oraz umowy międzynarodowe zawarte przez Brodryjską Federacyjną Republikę Demokratyczną stanowią część składową jej systemu prawnego. Jeżeli zawarta przez Brodryjską Federacyjną Republikę Demokratyczną umowa międzynarodowa stanowi inaczej niż przewiduje ustawa, stosuje się postanowienia umowy międzynarodowej.

ROZDZIAŁ II.
ZWIĄZEK BIALENII I BRODRII

Artykuł 12.

1. Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna jest równoprawnym członkiem Związku Bialenii i Brodrii złożonego z państw, które swobodnie postanowiły, na mocy traktatu, ustanawiającego tę organizacje, wspólne wykonywanie niektórych ich kompetencji.

Artykuł 13.

1. Pod warunkiem wzajemności i stosownie do postanowień przewidzianych w traktacie, podpisanym 27 listopada 2016 r., Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna zezwala na przekazanie kompetencji niezbędnych do ustanowienia unii ekonomicznej i monetarnej.
2. Z tym samym zastrzeżeniem i według warunków przewidzianych w traktacie może zostać wyrażona zgoda na przekazane kompetencje niezbędne do ustalenia reguł dotyczących swobodnego przemieszczania się osób oraz do dziedzin z tym związanych.

Artykuł 14.

Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna stosownie do postanowień przewidzianych w traktacie zezwala na przekazanie kompetencji niezbędnych do przestrzegania i respektowania wyroków Sądu Ludowego Republiki Bialeńskiej w dziedzinach opisanych w traktacie.

Artykuł 15.

1. Pod warunkiem wzajemności i stosownie do postanowień przewidzianych w traktacie Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna zezwala na przekazanie kompetencji niezbędnych do przeprowadzania wyborów parlamentarnych do Zgromadzenia Federalnego.

Artykuł 16.

1. Rząd przedkłada Izbie Rad projekty lub propozycje aktów Związku Bialenii i Brodrii zawierające dyspozycje natury legislacyjnej. Może też przedkładać im inne projekty i propozycje aktów oraz wszelkie inne dokumenty pochodzące od instytucji Związku Bialenii i Brodrii.
2. Zgodnie z warunkami określonymi w regulaminie każdej z izb mogą być podejmowane rezolucje, dotyczące projektów, propozycji i dokumentów wymienionych w ust. 1..

ROZDZIAŁ III.
PRAWA I WOLNOŚCI ORAZ POWINNOŚCI CZŁOWIEKA I OBYWATELA



Artykuł 17.


1. Wolność człowieka podlega ochronie prawnej.
2. Każdy jest obowiązany szanować wolności i prawa innych. Nikogo nie wolno zmuszać do czynienia tego, czego prawo mu nie nakazuje.
3. Ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw.

Artykuł 18.

1. 1. Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.2. Nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.

Artykuł 19.
Zagwarantowanie praw Człowieka i Obywatela wymaga istnienia publicznej siły zbrojnej: siła ta jest więc ustanowiona w interesie wszystkich, a nie tylko dla wygody tych, którym została powierzona.


Artykuł 20.
1. Wszyscy są równi wobec prawa i sądu.

2. Państwo gwarantuje równość praw i wolności człowieka i obywatela niezależnie od płci, rasy, narodowości, języka, pochodzenia, stanu majątkowego i stanowiska służbowego, miejsca zamieszkania, stosunku do religii, przekonań, przynależności do organizacji społecznych, a także innych okoliczności. Zabrania się jakichkolwiek form ograniczania praw obywateli ze względu na przynależność społeczną, rasową, narodowościową, językową lub religijną.

1. 3. Mężczyzna i kobieta mają równe prawa i wolności i równe możliwości ich realizacji.

Artykuł 21.
Nikt nie może być poddany torturom, przemocy ani innemu brutalnemu lub poniżającemu godność ludzką traktowaniu lub karaniu. Nikt, bez dobrowolnie wyrażonej zgody, nie może być poddany medycznym, naukowym lub innym eksperymentom.


Artykuł 22.
1. Każdy ma prawo do wolności i nietykalności osobistej.

2. Aresztowanie, osadzenie i przetrzymywanie w areszcie dopuszczalne jest wyłącznie na podstawie postanowienia sądowego. Do czasu wydania postanowienia sądowego nikt nie może być zatrzymany dłużej niż 48 godzin.


Artykuł 23.
1. Każdy ma prawo do nienaruszalności życia prywatnego, do tajemnicy osobistej i rodzinnej oraz do obrony swej czci i dobrego imienia.

2. Każdy ma prawo do tajemnicy korespondencji, rozmów telefonicznych oraz informacji przekazywanych drogą pocztową, telegraficzną i inną. Ograniczenie tego prawa dopuszczalne jest wyłącznie na podstawie postanowienia sądowego.


Artykuł 24.
1. Zbieranie, przechowywanie, wykorzystywanie i rozpowszechnianie informacji dotyczących życia prywatnego bez zgody osoby zainteresowanej jest niedopuszczalne.

2. Organy władzy państwowej i organy samorządu terytorialnego oraz ich funkcjonariusze obowiązani są zapewnić każdemu możliwość zapoznania się z dokumentami i materiałami bezpośrednio dotyczącymi jego praw i wolności, jeśli ustawa nie stanowi inaczej.


Artykuł 25.

1. 1. 1. Każdy ma prawo określać i deklarować swoją przynależność narodową. Nikt nie może być zmuszony do określenia i zadeklarowania swej przynależności narodowej.2. Każdy ma prawo do posługiwania się językiem ojczystym, do swobodnego wyboru języka komunikowania się, wychowania, nauczania i twórczości.

Artykuł 26.
1. Każdy, kto legalnie przebywa na terytorium Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, ma prawo do swobodnego poruszania się, wyboru miejsca pobytu i zamieszkania.

1. 2. Każdy może swobodnie opuszczać granice Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej. Obywatel Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej ma prawo do swobodnego powrotu do Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

Artykuł 27.
Każdemu gwarantuje się wolność sumienia i wolność wyznania, łącznie z prawem do indywidualnego lub wspólnie z innymi wyznawania dowolnej religii lub nie wyznawania żadnej, do swobodnego wyboru, posiadania i rozpowszechniania przekonań religijnych i innych oraz postępowania w zgodzie z nimi.


Artykuł 28.
1. Każdemu gwarantuje się wolność myśli i słowa.

2. Niedopuszczalna jest propaganda lub agitacja rozpalająca nienawiść i wrogość społeczną, rasową, narodową lub religijną. Zabrania się uprawiania propagandy wyższości społecznej, rasowej, narodowej, religijnej lub językowej.

1. Nikt nie może być zmuszany do ujawniania swoich opinii i przekonań albo do wyrzeczenia się ich.

Artykuł 29.
1. Każdy ma prawo do zrzeszania się, łącznie z prawem tworzenia związków zawodowych w celu ochrony swoich interesów. Gwarantuje się swobodę działalności organizacji społecznych.

1. Nikt nie może być zmuszany do wstępowania do jakiejkolwiek organizacji lub pozostawania w niej.

Artykuł 30.
Każdy obywatel ma dostęp do służby państwowej.


Artykuł 31.
Obywatele Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej mają prawo zwracać się osobiście, jak również kierować indywidualne i zbiorowe petycje do organów państwowych i organów samorządu terytorialnego.


Artykuł 32.
1. Obywatele i ich organizacje mają prawo do posiadania ziemi jako własności prywatnej.

2. Warunki i tryb użytkowania ziemi określa ustawa federalna.

Artykuł 33.
1. W Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej gwarantuje się państwową ochronę praw i wolności człowieka i obywatela.

2. Każdy ma prawo bronić swych praw i wolności wszelkimi sposobami nie zabronionymi przez ustawę.


Artykuł 34.
Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna udziela azylu politycznego cudzoziemcom i bezpaństwowcom, zgodnie z ogólnie uznanymi normami prawa międzynarodowego.


Artykuł 35.
1. Obrona Ojczyzny jest powinnością i obowiązkiem obywatela Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

2. Obywatel Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej pełni służbę wojskową zgodnie z ustawą federalną



ROZDZIAŁ IV
USTRÓJ FEDERALNY

Artykuł 36.
W skład Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej wchodzą podmioty Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej:
1) kraje federacyjne

1. 1. 1. 1. 1. 1. 1. 1. 1. 1. 2) obwody3) miasta o znaczeniu federalnym

Artykuł 37.

1. 1. 1. Szczegółowy zasadniczy podział administracyjny Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej określa ustawa federalna.2. Przyjęcie do Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i utworzenie w jej składzie nowego podmiotu dokonuje się w trybie przewidzianym federalną ustawą konstytucyjną.

Artykuł 38.

1. 1. 1. Status kraju federacyjnego określają Konstytucja Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i konstytucja kraju federacyjnego.2. Status obwodu, miasta o znaczeniu federalnym określają Konstytucja Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i statut obwodu, miasta o znaczeniu federalnym, uchwalane przez organ ustawodawczy (przedstawicielski) odpowiedniego podmiotu Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

Artykuł 39.

1. Status podmiotu Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej może zostać zmieniony za obopólną zgodą Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i podmiotu Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

Artykuł 40.
Granice między podmiotami Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej mogą ulec zmianie za ich obopólną zgodą.


Artykuł 41.
1. Językiem państwowym Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej na całym jej terytorium jest język polski i język brodryjski.

2. Kraje Federacyjne mają prawo określać własne języki państwowe. W organach władzy państwowej, organach samorządu terytorialnego oraz instytucjach państwowych republik są one używane na równi z językami państwowymi Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
3. Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna gwarantuje wszystkim jej narodom prawo do zachowania języka ojczystego, stworzenie warunków do jego nauczania i rozwijania.

Artykuł 42.

Brodryjska Federacyjna Republika Demokratyczna gwarantuje prawa rdzennych niewielkich liczebnie narodowości, zgodnie z ogólnie uznanymi zasadami i normami prawa międzynarodowego oraz umowami międzynarodowymi zawartymi przez Brodryjską Federacyjną Republikę Demokratyczną.


Artykuł 43.
Zakres działania Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej oraz wspólny zakres działania Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i podmiotów Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej określa ustawa federalna.


Artykuł 44.

1. Flagę państwową, godło i hymn Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, ich opis oraz tryb oficjalnego używania określa federalna ustawa konstytucyjna.

1. 2. Stolicą Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej jest miasto Broskwa. Status stolicy określa ustawa federalna.

ROZDZIAŁ V.
ZGROMADZENIE FEDERALNE



Artykuł 45.
Zgromadzenie Federalne - parlament Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej - jest przedstawicielskim i ustawodawczym organem Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.



Artykuł 46.

1. 1. 1. Zgromadzenie Federalne składa się z dwóch izb: Izby Rad oraz Izby Krajów.

2. Do Izby Krajów wchodzi po jednym przedstawicielu każdego z podmiotów Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
3. Izba Rad składa się z 3 deputowanych.

1. 1. 1. Artykuł 47.

Wybory do Zgromadzenia Federalnego są równe, powszechne, tajne i bezpośrednie.


Artykuł 48.
Zgromadzenie Federalne jest wybierane na ośmiotygodniową kadencję. Kadencje Izby Rad i Izby Krajów rozpoczynają się z dniem zebrania się Izby Rad na pierwsze posiedzenie i trwają do dnia poprzedzającego dzień zebrania się Izby Rad następnej kadencji.

Artykuł 49.

1. Wybory do Zgromadzenia Federalnego zarządza Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej nie później niż na 7 dni przed upływem ośmiu tygodni od rozpoczęcia kadencji Zgromadzenia Federalnego, wyznaczając wybory na dzień wolny od pracy, przypadający w ciągu 14 dni przed upływem ośmiu tygodni od rozpoczęcia kadencji Zgromadzenia Federalnego.
   
2. Izba Rad może skrócić swoją kadencję uchwałą podjętą większością co najmniej 2/3 głosów ustawowej liczby deputowanych. Skrócenie kadencji Izby Rad oznacza jednoczesne skrócenie kadencji Izby Krajów.
   
3. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, po zasięgnięciu opinii Przewodniczącego Izby Rad i Przewodniczącego Izby Krajów, może w przypadkach określonych w Konstytucji zarządzić skrócenie kadencji Izby Rad. Wraz ze skróceniem kadencji Izby Rad skrócona zostaje również kadencja Izby Krajów.
   
4. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, zarządzając skrócenie kadencji Izby Rad, zarządza jednocześnie wybory do Zgromadzenia Federalnego i wyznacza ich datę na dzień przypadający nie później niż w ciągu 7 dni od dnia zarządzenia skrócenia kadencji Izby Rad. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej zwołuje pierwsze posiedzenie nowo wybranej Izby Rad nie później niż na 3 dzień po dniu przeprowadzenia wyborów.
   Artykuł 50.
   

Wybrany do Izby Rad i Izby Krajów może być obywatel brodryjski, mający prawo wybierania, który najpóźniej w dniu wyborów posiada 45 dniowe obywatelstwo brodryjskie.


Artykuł 51.
Ważność wyborów do Izby Rad i Izby Krajów stwierdza Najwyższy Sąd Federalny lub w razie niemożności stwierdzenia przez ten sąd- Sąd Ludowy Republiki Bialeńskiej.


Artykuł 52.
Deputowani są przedstawicielami Narodu. Nie wiążą ich instrukcje wyborców.


Artykuł 53.
1. Przed rozpoczęciem sprawowania mandatu deputowani składają przed Izbą Rad i Izbą Krajów następujące ślubowanie:

• "Uroczyście ślubuję rzetelnie i sumiennie wykonywać obowiązki wobec Narodu, strzec suwerenności i interesów Państwa, czynić wszystko dla pomyślności Ojczyzny i dobra obywateli, przestrzegać Konstytucji i innych praw Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej."

Ślubowanie może być złożone z dodaniem dowolnej frazy religijnej.

• 2. Odmowa złożenia ślubowania oznacza zrzeczenie się mandatu.

Artykuł 54.
1. Od dnia ogłoszenia wyników wyborów do dnia wygaśnięcia mandatu deputowan nie może być pociągnięty bez zgody Zgromadzenia Federalnego do odpowiedzialności karnej.

1. 2. Postępowanie karne wszczęte wobec osoby przed dniem wyboru jej na deputowanego ulega na żądanie Zgromadzenia Federalnego zawieszeniu do czasu wygaśnięcia mandatu. W takim przypadku ulega również zawieszeniu na ten czas bieg przedawnienia w postępowaniu karnym.3. Deputowany może wyrazić zgodę na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej. W takim przypadku nie stosuje się przepisów ust. 1. i 2.4. Deputowany nie może być zatrzymany lub aresztowany bez zgody Zgromadzenia Federalnego, z wyjątkiem ujęcia go na gorącym uczynku przestępstwa i jeżeli jego zatrzymanie jest niezbędne do zapewnienia prawidłowego toku postępowania. O zatrzymaniu niezwłocznie powiadamia się Przewodniczącego Izby Rad lub Izby Krajów, który może nakazać natychmiastowe zwolnienie zatrzymanego.Artykuł 55.Szczegółowe zasady pociągania posłów do odpowiedzialności karnej oraz tryb postępowania określa ustawa federalna.

Artykuł 56.
Izba Rad i Izba Krajów obradują na posiedzeniach.


Artykuł 57.
1. Izba Rad i Izba Krajów wybiera ze swojego grona Przewodniczącego i Wiceprzewodniczących.

1. 2. Przewodniczący przewodniczą obradom, strzegą praw izb oraz reprezentują je na zewnątrz.3. Izba Rad i Izba Krajów może powoływać komisje stałe oraz komisje nadzwyczajne.

Artykuł 58.
1. Izba Rad może powołać komisję śledczą do zbadania określonej sprawy.

1. 2. Tryb działania komisji śledczej określa ustawa federalna.

Artykuł 59.
Posiedzenia Izby Rad i Izby Krajów są jawne. Jeżeli wymaga tego dobro państwa, izba może bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby deputowanych, uchwalić tajność obrad.


Artykuł 60.
1. W przypadkach określonych w Konstytucji Izba Rad i Izba Krajów, obradując wspólnie pod przewodnictwem Przewodniczącego Izby Rad lub w jego zastępstwie Przewodniczącego Izby Krajów, działają jako Zgromadzenie Federalne.

1. 2. Zgromadzenie Federalne uchwala w razie potrzeb swój regulamin.

Artykuł 61.

1. Przewodniczący Komisji Brodryjskiej oraz jej członkowie mają obowiązek w ciągu 14 dni udzielenia odpowiedzi na interpelacje parlamentarne.

Artykuł 62.
1. Inicjatywa ustawodawcza przysługuje deputowanym, Prezydentowi Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i Komisji Brodryjskiej.

• 2. Inicjatywa ustawodawcza przysługuje również grupie co najmniej 5 obywateli mających prawo wybierania do Zgromadzenia Federalnego. Tryb postępowania w tej sprawie określa ustawa federalna.

Artykuł 63.
Izba Rad uchwala ustawy zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby deputowanych, chyba że Konstytucja przewiduje inną większość. W tym samym trybie Izba Rad podejmuje uchwały, jeżeli ustawa lub uchwała Izby Rad nie stanowi inaczej.

Artykuł 64.

1. Ustawę uchwaloną przez Izbę Rad Przewodniczący Izby Rad przekazuje Izbie Krajów.
   
2. Izba Krajów w ciągu 7 dni od dnia przekazania ustawy może ją przyjąć bez zmian, uchwalić poprawki albo uchwalić odrzucenie jej w całości. Jeżeli Izba Krajów w ciągu 7 dni od dnia przekazania ustawy nie podejmie stosownej uchwały, ustawę uznaje się za uchwaloną w brzmieniu przyjętym przez Izbę Rad.
   
3. Uchwałę Izby Krajów odrzucającą ustawę albo poprawkę zaproponowaną w uchwale Izby Krajów, uważa się za przyjętą, jeżeli Izba Rad nie odrzuci jej bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby deputowanych.
   

Artykuł 65.

1. Po zakończeniu postępowania określonego w art. 64 Przewodniczący Izby Rad przedstawia uchwaloną ustawę do podpisu Prezydentowi Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
   
2. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej podpisuje ustawę w ciągu 3 dni od dnia przedstawienia i zarządza jej ogłoszenie w Monitorze Brodryjskim.
   
3. Przed podpisaniem ustawy Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej może wystąpić do Najwyższego Sądu Federalnego lub Sądu Ludowego Republiki Bialeńskiej z wnioskiem w sprawie zgodności ustawy z Konstytucją.
   
4. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej odmawia podpisania ustawy, którą Najwyższy Sąd Federalny lub Sąd Ludowy Republiki Bialeńskiej uznał za niezgodną z Konstytucją.
   

Artykuł 66.
W sprawach o szczególnym znaczeniu dla państwa może być przeprowadzone referendum federalne.


Artykuł 67.

1. Referendum federalne ma prawo zarządzić Izba Rad bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby deputowanych lub Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej na drodze dekretu z mocą ustawy.
   
2. Jeżeli w referendum federalnym wzięło udział więcej niż połowa uprawnionych do głosowania, wynik referendum jest wiążący.
   
3. Ważność referendum federalnego stwierdza Najwyższy Sąd Federalny lub w przypadku niemożności stwierdzenia przez ten sąd- Sąd Ludowy Republiki Bialeńskiej.
   
4. Zasady i tryb przeprowadzania referendum określa ustawa federalna.
   

ROZDZIAŁ VI.
PREZYDENT BRODRYJSKIEJ FEDERACYJNEJ REPUBLIKI DEMOKRATYCZNEJ



Artykuł 68.
1. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej jest głową państwa.

2. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej jest gwarantem Konstytucji Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, praw i wolności człowieka i obywatela. W trybie określonym przez Konstytucję Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej podejmuje kroki mające na celu ochronę suwerenności Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, jej niepodległości i integralności państwowej, zapewnia harmonijne funkcjonowanie i współdziałanie organów władzy państwowej.
3. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, zgodnie z Konstytucją Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i ustawami federalnymi, określa podstawowe kierunki wewnętrznej i zagranicznej polityki państwa.

1. 4. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej jako głowa państwa reprezentuje Brodryjską Federacyjną Republikę Demokratyczną w kraju i w stosunkach międzynarodowych.Artykuł 69.1. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej jest wybierany na dziesięć tygodni przez obywateli Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej na podstawie powszechnego, równego i bezpośredniego prawa wyborczego w głosowaniu tajnym.

2. Na Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej może być wybrany obywatel Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej od co najmniej 50 dni stale zamieszkujący na terytorium Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

1. 3. Tryb wyborów Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej określa ustawa federalna.

Artykuł 70.
1. Obejmując urząd Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej składa wobec narodu następującą przysięgę:

"Przysięgam, że realizując kompetencje Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej będę szanował i chronił prawa i wolności człowieka i obywatela, przestrzegał i bronił Konstytucji Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznj, bronił suwerenności i niepodległości, bezpieczeństwa i integralności państwa, wiernie służył narodowi."

1. 2. Przysięga w uroczystej formie zostaje złożona w obecności członków Izby Rad, deputowanych do Izby Krajów i sędziów Najwyższego Sądu Federalnego bądź Sądu Ludowego Republiki Bialeńskiej.

Artykuł 71.
1. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej:

1) powołuje za zgodą Izby Rad Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej;
2) ma prawo przewodniczyć na posiedzeniach Rady Komisarzy Brodryjskich;
3) podejmuje decyzję w sprawie dymisji Komisji Brodryjskiej;
4) na wniosek Przewodniczącego Rady Komisarzy Brodryjskich powołuje na stanowisko i odwołuje ze stanowiska zastępców Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej oraz komisarzy federalnych;
5) przedstawia Izbie Krajów kandydata na stanowisko sędziego Najwyższego Sądu Federalnego, jak również kandydata na stanowisko Prokuratora Generalnego Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej; przedkłada Izbie Krajów wniosek o odwołanie ze stanowiska Prokuratora Generalnego Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej; powołuje sędziów innych sądów federalnych;
6) tworzy i przewodniczy Radzie Bezpieczeństwa Federalnego, której status określa ustawa federalna;
7) zatwierdza doktrynę wojskową Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej;
8) powołuje i odwołuje najwyższe dowództwo Armii Pomarańczowej;

1. 9) powołuje i odwołuje przedstawicieli dyplomatycznych Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej w państwach obcych oraz organizacjach międzynarodowych.

Artykuł 72.
Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej:

1) zarządza wybory do Izby Rad i Izby Krajów zgodnie z Konstytucją Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i ustawą federalną;
2) rozwiązuje Izbę Rad w przypadkach i w trybie przewidzianych przez Konstytucję Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej;
3) zarządza referendum w trybie określonym przez federalną ustawę konstytucyjną;
4) przedkłada projekty ustaw Izbie Rad;
5) podpisuje i ogłasza ustawy federalne, posiadając prawo do weta bez konsultacji z żadnym organem federalnym;
6) zwraca się do Zgromadzenia Federalnego z orędziami o stanie państwa i podstawowych kierunkach wewnętrznej i zagranicznej polityki państwa.
7) nadaje odznaczenia państwowe Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, tytuły honorowe Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, jak również wyższe stopnie wojskowe i wyższe tytuły specjalne;;
8) rozstrzyga sprawy obywatelstwa Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i udzielenia azylu politycznego;



Artykuł 73.
1. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej wydaje dekrety i rozporządzenia.

2. Dekrety i rozporządzenia Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej obowiązują na całym terytorium Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
3. Dekrety i rozporządzenia Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej nie mogą być sprzeczne z Konstytucją Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i ustawami federalnymi.


Artykuł 74.
1. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej może zostać złożony z urzędu przez Izbę Krajów jedynie na podstawie wysuniętego przez Izbę Rad oskarżenia o zdradę stanu lub popełnienie innego ciężkiego przestępstwa, potwierdzonego orzeczeniem Najwyższego Sądu Federalnego o wystąpieniu w działaniach Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej znamion przestępstwa o przestrzeganiu obowiązującego trybu wysunięcia oskarżenia.

2. Uchwała Izby Rad o wysunięciu oskarżenia oraz uchwała Izby Krajów o złożeniu prezydenta z urzędu winny być podjęte większością dwóch trzecich ogólnej liczby głosów w każdej z izb, z inicjatywy co najmniej jednej trzeciej deputowanych do Izby Rad i przy zaopiniowaniu tego wniosku przez specjalną komisję powołaną przez Izbę Rad.
3. Uchwała Izby Krajów o złożeniu z urzędu Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej winna być podjęta nie później niż w ciągu trzech tygodni po wysunięciu przez Izbę Rad oskarżenia przeciwko prezydentowi. Jeśli w tym terminie Izba Krajów nie podejmie uchwały, oskarżenie wobec prezydenta uznaje się za oddalone.


ROZDZIAŁ VII.
KOMISJA BRODRYJSKA



Artykuł 75.
1. Władzę wykonawczą w Brodryjskiej Federacyjnej Republice Dmokratycznej sprawuje Komisja Brodryjska.

1. 2. Komisja Brodryjska składa się z Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej, zastępców Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej i komisarzy federalnych.Artykuł 76.1. Komisja Brodryjska prowadzi politykę wewnętrzną i zagraniczną Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej..

1. 2. Do Komisji Brodryjskiej należą sprawy polityki państwa nie zastrzeżone dla innych organów państwowych i samorządu terytorialnego.3.Komisja Brodryjska kieruje administracją rządową.4. W zakresie i na zasadach określonych w Konstytucji i ustawach Komisja Brodryjska w szczególności:
   • 1) zapewnia wykonanie ustaw,2) wydaje rozporządzenia,3) koordynuje i kontroluje prace organów administracji rządowej,4) chroni interesy Skarbu Państwa,5) uchwala projekt budżetu państwa,6) kieruje wykonaniem budżetu państwa oraz uchwala zamknięcie rachunków państwowych i sprawozdanie z wykonania budżetu,7) zapewnia bezpieczeństwo wewnętrzne państwa oraz porządek publiczny,8) zapewnia bezpieczeństwo zewnętrzne państwa,9) określa organizację i tryb swojej pracy.

1. Artykuł 77.Przewodniczący Komisji Brodryjskiej:

1. 1) reprezentuje Komisję Brodryjską,2) kieruje pracami Komisji Brodryjskiej,3) wydaje rozporządzenia,4) zapewnia wykonywanie polityki Komisji Brodryjskiej i określa sposoby jej wykonywania,5) koordynuje i kontroluje pracę członków Komisji Brodryjskiej,6) sprawuje nadzór nad samorządem terytorialnym w granicach i formach określonych w Konstytucji i ustawach,7) jest zwierzchnikiem służbowym pracowników administracji rządowej.

1. Artykuł 78.1. Komisarze kierują określonymi działami administracji rządowej lub wypełniają zadania wyznaczone im przez Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej. Zakres działania komisarza kierującego działem administracji rządowej określa ustawa federalna.

1. 2. Komisarz kierujący działem administracji rządowej wydaje rozporządzenia. Komisja Brodryjska, na wniosek Przewodniczącego, może uchylić rozporządzenie lub zarządzenie komisarza.Artykuł 79.

Członek Komisji Brodryjskiej nie może prowadzić działalności sprzecznej z jego obowiązkami publicznymi.


Artykuł 80.
1. Przewodniczący Komisji Brodryjskiej, wiceprzewodniczący Komisji Brodryjskiej i komisarze składają wobec Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej następującą przysięgę:

• "Obejmując urząd Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej (wiceprzewodniczącego Komisji Brodryjskiej, komisarza do spraw...), uroczyście przysięgam, że dochowam wierności postanowieniom Konstytucji i innym prawom Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, a dobro Ojczyzny oraz pomyślność obywateli będą dla mnie zawsze najwyższym nakazem."

2. Przysięga może być złożona z dodaniem dowolnej frazy religijnej.


Artykuł 81.

1. Przedstawicielem Komisji Brodryjskiej w krajach federalnych są gubernatorzy.
   
2. Tryb powoływania i odwoływania oraz zakres działania gubernatorów określa ustawa federalna.
   

Artykuł 82.

1. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej desygnuje Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej, który proponuje skład Komisji Brodryjskiej. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej powołuje Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej wraz z pozostałymi członkami Komisji Brodryjskiej w ciągu 7 dni od dnia pierwszego posiedzenia Izby Rad lub przyjęcia dymisji poprzedniej Komisji Brodryjskiej i odbiera przysięgę od członków nowo powołanej Komisji Brodryjskiej.
   
2. Przewodniczący Komisji Brodryjskiej, w ciągu 3 dni od dnia powołania przez Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, przedstawia Izbie Rad program działania Komisji Brodryjskiej z wnioskiem o udzielenie jej wotum zaufania. Wotum zaufania Izba Rad uchwala bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby deputowanych.
   

Artykuł 83.

1. Członkowie Komisji Brodryjskiej ponoszą odpowiedzialność przed Najwyższym Sądem Federalnym lub Sądem Ludowym Republiki Bialeńskiej za naruszenie Konstytucji lub ustaw, a także za przestępstwa popełnione w związku z zajmowanym stanowiskiem.
   
2. Uchwałę o pociągnięciu członka Komisji Brodryjskiej do odpowiedzialności przed Najwyższym Sądem Federalnym lub Sądem Ludowym Republiki Bialeńskiej Izba Rad podejmuje na wniosek Prezydenta Brodrii lub co najmniej 2 deputowanych większością 2/3 ustawowej liczby deputowanych.
   

Artykuł 84.

1. Izba Rad wyraża Komisji Brodryjskiej lub członkowi Komisji Brodryjskiej wotum nieufności większością ustawowej liczby deputowanych na wniosek zgłoszony przez co najmniej 1 deputowanego i wskazujący imiennie kandydata na Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej. Jeżeli uchwała została przyjęta przez Izbę Rad, Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej przyjmuje dymisję Komisji Brodryjskiej i powołuje wybranego przez Izbę Rad nowego Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej, a na jego wniosek pozostałych członków Komisji Brodryjskiej oraz odbiera od nich przysięgę.
   Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej może także dekretem z mocą ustawy federalnej odrzucić uchwałę Izby Rad o udzieleniu Komisji Brodryjskiej lub członkowi Komisji Brodryjskiej wotum nieufności.
   

Artykuł 85.
Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, na wniosek Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej, dokonuje zmian w składzie Komisji Brodryjskiej.


Artykuł 86.

1. Przewodniczący Komisji Brodryjskiej składa dymisję Komisji Brodryjskiej na pierwszym posiedzeniu nowo wybranej Izby Rad.
   
2. Przewodniczący Komisji Brodryjskiej składa dymisję Komisji Brodryjskiej również w razie:
   

1. • 1) wyrażenia Komisji Brodryjskiej wotum nieufności,

1. • 2) rezygnacji Przewodniczącego Komisji Brodryjskiej.

1. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, przyjmując dymisję Komisji Brodryjskiej, powierza jej dalsze sprawowanie obowiązków do czasu powołania nowej Komisji Brodryjskiej.
   
2. Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, w przypadku określonym w ust. 2 pkt 2, może odmówić przyjęcia dymisji Komisji Brodryjskiej.
   

ROZDZIAŁ VIII.
WŁADZA SĄDOWNICZA



Artykuł 87.
1. Wymiar sprawiedliwości w Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej sprawuje wyłącznie sąd.

2. Władzę sądowniczą sprawuje się w drodze postępowania konstytucyjnego, cywilnego, administracyjnego i karnego.

1. System sądów Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej określa Konstytucja Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i federalna ustawa konstytucyjna. Tworzenie sądów specjalnych jest niedopuszczalne.

Artykuł 88.
1. Sędziowie są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej oraz ustawie federalnej.

2. Sąd, stwierdziwszy w toku rozpoznawania sprawy niezgodność z ustawą aktu wydanego przez organ państwowy lub inny organ, orzeka zgodnie z ustawą.

Artykuł 89.
1. Sędziowie są nieusuwalni.

2. Pełnomocnictwa sędziego mogą ulec wygaśnięciu lub zawieszeniu wyłącznie w trybie i z przyczyn określonych przez ustawę federalną.


Artykuł 90.
1. Sędziowie są nietykalni.

2. Sędzia może zostać pociągnięty do odpowiedzialności karnej wyłącznie w trybie określonym przez ustawę federalną.

Artykuł 91.
1. Rozpoznawanie spraw jest we wszystkich sądach jawne. Rozprawa przy drzwiach zamkniętych dopuszczalna jest w przypadkach przewidzianych przez ustawę federalną.

2. Zaoczne rozpoznawanie spraw karnych w sądach jest niedopuszczalne, z wyjątkiem przypadków przewidzianych przez ustawę federalną.
3. Postępowanie sądowe realizuje się na zasadzie kontradyktoryjności i równouprawnienia stron.
4. W przypadkach przewidzianych przez ustawę federalną postępowanie sądowe odbywa się z udziałem ławników.

Artykuł 92.
Najwyższy Sąd Federalny jest najwyższym organem sądowym w sprawach cywilnych, karnych, administracyjnych i innych podlegających właściwości sądów powszechnych i sprawuje w przewidzianych przez ustawę federalną formach procesowych nadzór sądowy nad ich działalnością oraz udziela wyjaśnień w kwestiach dotyczących praktyki sądowej.


Artykuł 93.
1. Sędziów Najwyższego Sądu Federalnego powołuje Izba Krajów na wniosek Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

2. Sędziów innych sądów federalnych powołuje Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej w trybie określonym przez ustawę federalną.

1. 3. Kompetencje oraz tryb tworzenia i działalności Najwyższego Sądu Federalnego oraz innych sądów federalnych określa federalna ustawa konstytucyjna.

Artykuł 94.
Prokuratora Generalnego Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej powołuje i odwołuje Izba Krajów na wniosek Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.
2. Pozostałych prokuratorów powołuje Prokurator Generalny Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

3. Kompetencje, organizację i tryb działalności Prokuratury Generalnej i pozostałych prokuratur określa ustawa federalna.



ROZDZIAŁ IX.
SAMORZĄD TERYTORIALNY


Artykuł 95.
1. Samorząd terytorialny w Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej zapewnia samodzielne rozwiązywanie przez ludność kwestii o znaczeniu lokalnym oraz władanie, użytkowanie i dysponowanie własnością municypalną.

2. Samorządność terytorialna realizowana jest przez obywateli w drodze referendum, wyborów i innych form bezpośredniego wyrażania woli oraz za pośrednictwem obieralnych i innych organów samorządu terytorialnego.

Artykuł 96

1. Samorząd terytorialny funkcjonuje w podmiotach Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej oraz na innych terenach z uwzględnieniem miejscowych tradycji historycznych i innych. Strukturę organów samorządu terytorialnego ludność określa samodzielnie.
2. Zmiana granic obszarów, na których realizowany jest samorząd terytorialny, możliwa jest z uwzględnieniem opinii ludności tych obszarów.

Artykuł 97.

1. Organy samorządu terytorialnego samodzielnie zarządzają własnością municypalną, tworzą, zatwierdzają i wykonują lokalny budżet, ustanawiają lokalne podatki i opłaty, strzegą porządku publicznego, jak również rozwiązują inne kwestie o znaczeniu lokalnym.
2. Organom samorządu terytorialnego można w drodze ustawy przekazywać niektóre kompetencje państwowe wraz z przekazaniem niezbędnych do ich realizacji środków materialnych i finansowych. Realizacja przekazanych uprawnień podlega kontroli państwa.
 
Artykuł 98.

Samorządność terytorialna w Brodryjskiej Federacyjnej Republice Demokratycznej jest gwarantowana przez określone w Konstytucji Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej i w ustawach federalnych prawo do ochrony sądowej, do kompensacji dodatkowych wydatków powstałych w wyniku decyzji organów władzy państwowej oraz przez zakaz ograniczania praw samorządu terytorialnego.




ROZDZIAŁ X.
STANY NADZWYCZAJNE



Artykuł 99.
1. W sytuacjach szczególnych zagrożeń, jeżeli zwykłe środki konstytucyjne są niewystarczające, może zostać wprowadzony odpowiedni stan nadzwyczajny: stan wojenny, stan wyjątkowy lub stan klęski żywiołowej.

1. 2. Stan nadzwyczajny może być wprowadzony tylko na podstawie ustawy, w drodze rozporządzenia, które podlega dodatkowemu podaniu do publicznej wiadomości.3. Zasady działania organów władzy publicznej oraz zakres, w jakim mogą zostać ograniczone wolności i prawa człowieka i obywatela w czasie poszczególnych stanów nadzwyczajnych, określa ustawa federalna.4. Ustawa może określić podstawy, zakres i tryb wyrównywania strat wynikających z ograniczenia w czasie stanu nadzwyczajnego wolności i praw człowieka i obywatela.5. Działania podjęte w wyniku wprowadzenia stanu nadzwyczajnego muszą odpowiadać stopniowi zagrożenia i powinny zmierzać do jak najszybszego przywrócenia normalnego funkcjonowania państwa.6. W czasie stanu nadzwyczajnego nie mogą być zmienione: Konstytucja, ordynacje wyborcze do Izby Rad, Izby Krajów i organów samorządu terytorialnego, ustawa o wyborze Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej oraz ustawy o stanach nadzwyczajnych.7. W czasie stanu nadzwyczajnego oraz w ciągu 15 dni po jego zakończeniu nie może być skrócona kadencja Izby Rad, przeprowadzane referendum ogólnokrajowe, nie mogą być przeprowadzane wybory do Izby Rad, Izby Krajów, organów samorządu terytorialnego oraz wybory Prezydenta Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej, a kadencje tych organów ulegają odpowiedniemu przedłużeniu. Wybory do organów samorządu terytorialnego są możliwe tylko tam, gdzie nie został wprowadzony stan nadzwyczajny.

Artykuł 100.
W razie zewnętrznego zagrożenia państwa, zbrojnej napaści na terytorium Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej lub gdy z umowy międzynarodowej wynika zobowiązanie do wspólnej obrony przeciwko agresji, Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej może wprowadzić stan wojenny na części albo na całym terytorium państwa.


Artykuł 101.

1. W razie zagrożenia konstytucyjnego ustroju państwa, bezpieczeństwa obywateli lub porządku publicznego, Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej może wprowadzić, na czas oznaczony, nie dłuższy niż 30 dni, stan wyjątkowy na części albo na całym terytorium państwa.
   
2. Przedłużenie stanu wyjątkowego może nastąpić tylko raz, za zgodą Izby Rad i na czas nie dłuższy niż 20 dni.
   

Artykuł 102.
W celu zapobieżenia skutkom katastrof naturalnych lub awarii technicznych noszących znamiona klęski żywiołowej oraz w celu ich usunięcia Komisja Brodryjska może wprowadzić na czas oznaczony, nie dłuższy niż 30 dni, stan klęski żywiołowej na części albo na całym terytorium państwa. Przedłużenie tego stanu może nastąpić za zgodą Izby Rad.


Artykuł 103.

1. Ustawa określająca zakres ograniczeń wolności i praw człowieka i obywatela w czasie stanu wojennego i wyjątkowego nie może ograniczać wolności i praw dotyczących godności człowieka, obywatelstwa, ochrony życia, humanitarnego traktowania, ponoszenia odpowiedzialności karnej, dostępu do sądu, sumienia i religiii oraz rodzin.
   
2. Niedopuszczalne jest ograniczenie wolności i praw człowieka i obywatela wyłącznie z powodu rasy, płci, języka, wyznania lub jego braku, pochodzenia społecznego, urodzenia oraz majątku.
   

Artykuł 104.

1. Jeżeli w czasie stanu wojennego Izba Rad nie może zebrać się na posiedzenie, Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej na wniosek Komisji Brodryjskiej wydaje dekrety z mocą ustawy.
   
2. Dekrety, o których mowa w ust. 1, mają charakter źródeł powszechnie obowiązującego prawa.
   

ROZDZIAŁ XI.
POPRAWKI I ZMIANA KONSTYTUCJI


Artykuł 105.
1. Projekt ustawy o zmianie Konstytucji może przedłożyć co najmniej 1 deputowany, Izba Krajów lub Prezydent Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej.

1. 2. Zmiana Konstytucji następuje w drodze ustawy uchwalonej w jednakowym brzmieniu przez Izbę Rad i następnie w terminie nie dłuższym niż 7 dni przez Izbę Krajów.3. Pierwsze czytanie projektu ustawy o zmianie Konstytucji może odbyć się nie wcześniej niż dziesiątego dnia od dnia przedłożenia Izbie Rad projektu ustawy.4. Ustawę o zmianie Konstytucji uchwala Izba Rad większością co najmniej 2/3 głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby deputowanych oraz Izba Krajów bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby deputowanych.5. Po zakończeniu postępowania określonego w ust. 2. i 4. Marszałek Izby Rad przedstawia Prezydentowi Brodrii uchwaloną ustawę do podpisu. Prezydent Brodrii podpisuje ustawę w ciągu 14 dni od dnia przedstawienia i zarządza jej ogłoszenie w Monitorze Brodryjskim.

ROZDZIAŁ XII.
PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE



Artykuł 106.
1. W okresie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie Konstytucji Komisja Brodryjska przedstawi Izbie Rad projekty ustaw niezbędnych do stosowania Konstytucji.

Artykuł 107.

1. Kadencja konstytucyjnych organów władzy publicznej i osób wchodzących w ich skład wybranych lub powołanych przed wejściem w życie Konstytucji kończy się z upływem okresu ustalonego w przepisach obowiązujących przed dniem wejścia w życie Konstytucji.
   
2. W przypadku, gdy przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie Konstytucji nie ustalały tej kadencji, a od dnia wyboru lub powołania upłynął okres dłuższy niż ustalony przez Konstytucję, kadencja konstytucyjna organów władzy publicznej lub osób wchodzących w ich skład upływa po 14 dnich od dnia wejścia w życie Konstytucji.
   
3. W przypadku, gdy przepisy obowiązujące przed dniem wejścia w życie Konstytucji nie ustalały tej kadencji, a od dnia wyboru lub powołania upłynął okres krótszy niż ustalony przez Konstytucję dla konstytucyjnych organów władzy publicznej lub osób wchodzących w ich skład, czas w którym organy te lub osoby pełniły funkcje według przepisów dotychczasowych, wlicza się do kadencji ustalonej w Konstytucji.
   

Artykuł 108.

1. Umowy międzynarodowe ratyfikowane dotychczas przez Carstwo Brodryjskie i Brodryjską Federacyjną Republikę Demokratyczną pozostawia się w mocy prawnej.Artykuł 109.

Konstytucja Brodryjskiej Federacyjnej Republiki Demokratycznej wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia.