Zwiedzanie wyspy:

Na Agios Paulos możemy dotrzeć samolotem lub promem. Myślę, że warto wybrać ten drugi środek transportu. Jest on wolniejszy, ale dłuższą podróż wynagrodzą nam piękne widoki, błękitne wody oceanu i hojne słońce. Kiedy rejs zbliża się ku końcowi w oddali widzimy małą wysepkę, cel naszej podróży – Agios Paulos. Po jakimś czasie możemy już dostrzec biało-niebieską „wstążeczkę”, wiszącą na skraju przepaści, jest to stolica wyspy – Aspros. Docieramy do portu, stąd musimy się wspiąć na około 600 stopni lub wsiąść na grzbiet osiołka, który użyczy swojego grzbietu każdemu, kto pragnie poznać przyjemność jazdy na tych zwierzętach. Jesteśmy na górze, rozpoczynamy zwiedzanie wyspy.

Aspros(Białe)

„Jak białe orle gniazdo wisi między niebem i ziemią.” Miasto zostało założone w XIV w. przez rolników, którzy opiekowali się drzewami owocowymi znajdującymi się wokół osady. Od XIX w. stolicę wyspy przeniesiono z Agios Theodoros właśnie do Aspros. Dzisiaj jest to prężnie rozwijające się miasteczko z 2000 mieszkańcami, którzy próbują pielęgnować swoją grecką tradycję. Przechodzimy wąskimi uliczkami. Mijamy małe restauracje, sklepiki zdolne zadowolić potrzeby nawet najbardziej wymagających klientów. Niektóre z nich są niewidoczne, musimy zboczyć z głównej uliczki, aby po chwili dotrzeć do restauracyjek znajdujących się na tarasach zwróconych w kierunku morza. Małe domki, skupione są na skraju przepaści. Sprawiają wrażenie, jakby próbowały podtrzymywać się nawzajem. W otoczeniu domków znajdują się liczne biało-niebieskie kościółki.   

Atrakcje turystyczne Aspros:

Muzeum kultury greckiej – Znajduje się ono na małym rynku Aspros w jednym z domów, możemy w nim obejrzeć ceramikę, monety, stare manuskrypty i inne przedmioty zgromadzone przez greków mieszkających na wyspie od 700 lat. Część z eksponatów została przywieziona ze świata realnego, dlatego zobaczymy tutaj też przykłady sztuki greckiej sztuki antycznej.

Kościół Św. Mikołaja – został zbudowany w latach 1716-1720, jako prywatna świątynia bogatego rodu Chalkias. Po wejściu do tej trzynawowego kościoła widzimy piękne wnętrze, na szczególną uwagę zasługuje stary ołtarz i zabytkowe freski. Obecnie jest to katedra Aspros, a jednocześnie główna świątynia na wyspie.

Tawerna „Brachos” – najstarsza restauracja na wyspie, już pod koniec XIX w. mieszkańcy wyspy po pracy mogli tu się pożywić. Obecnie mamy tu możliwość zjedzenia jednej z pysznych greckich potraw oraz skosztowania jednego z win wyrabianych w miejscowych wytwórniach. Jeśli zdecydujemy się zająć stolik na tarasie, dodatkową atrakcją będą piękne widoki na morze. W XIX wiecznym budynku restauracji znajduje się galeria zdjęć z Agios Paulos.

Przemieszczamy się w głąb wyspy, mijamy piękne obszary wyżynne, zatrzymujemy się mniej więcej w połowie drogi z Aspros do Ampeli, by rozpocząć wyprawę na wierzchołek drugiej pod względem wysokości góry na wyspie – Agios Konstatntinos(479 m.n.p.m.). Nasze wysiłki zostaną wynagrodzone… na szczycie znajduje się małe źródełko, z którego wypływa woda o naprawdę dobrym smaku. Ponadto ze szczytu góry rozciąga się wspaniały widok na całą wyspę, jednak musimy zejść w dół, aby dotrzeć do następnego przystanku naszej wędrówki – Ampeli.

Ampeli(Winnica)

Jest to jedyna miejscowość na wyspie nie mająca bezpośredniego dostępu do morza. Założona została przez rolników, którzy na tym obszarze uprawiali winorośl w XVII w. Do tej pory miejscowość jest najmniej turystyczną spośród wszystkich na Agios Paulos. Mieszkają tu prawie wyłącznie grecy, którzy do dziś uprawiają winorośl, a z winogron wyrabiają tradycyjnymi recepturami wino w dwóch winiarniach. Spacer po mieście może być naprawdę ciekawy, gdyż możemy się tu spotkać z prawdziwą grecką kulturą, starymi domami i kościołami, które pozostały nie zmienione od XVII w. Mieszkańcy Ampeli są nad wyraz gościnni, idąc ulicą w porze sjesty możemy zostać zaproszeni przez miejscowych na kieliszek wina lub filiżankę kawy.

Atrakcje turystyczne Ampeli:

Stara winiarnia – warto tu zajrzeć, by poznać jak jest wyrabiane wino na Agios Paulos oraz zaopatrzyć się w najlepszej jakości trunek tego rodzaju. Pierwsi mieszkańcy Ampeli transportowali winogrona zebrane w okolicach miejscowości do winiarni w Aspros, było to jednak dość uciążliwe, więc pod koniec XVII w. zbudowano winiarnię w Ampeli.

Kościół Św. Nikolaosa – powstał pod koniec XVII w., zbudowała go miejscowa ludność, warto zwrócić uwagę na piękne freski przedstawiające scenę biblijną stworzenia świata. Świątynia znajduje się w centrum miasteczka, więc, aby do niej dość musimy przemierzyć urokliwe wąskie uliczki, mijając malownicze domki.

Poruszamy się na południe w kierunku miejscowości Ieros, która będzie naszym następnym przystankiem.

Ieros(Kościelny)

Ieros – „miasto kościołów”, tak o swojej miejscowości mówią mieszkańcy Ierso, wynika to z tego, że znajduje się tutaj największa ilość kościółków na wyspie – 82(!). Są to głównie małe świątynie prywatne, które otwiera się tylko na najważniejsze uroczystości rodzinne. Sama miejscowość założona została w XIV w., obecnie jest to duży kurort turystyczny. Wąskie uliczki, wspaniała architektura, szerokie plaże, rafa koralowa – to główne atutu tej miejscowości. Na spragnionych luksusu czekają komfortowe hotele, sklepiki z wyrobami jubilerskimi, winem i skórami najlepszej klasy oraz restauracyjki nad brzegiem morza, w których można spróbować wyśmienitych dań tutejszej kuchni.

Atrakcje turystyczne Ieros:

Kościółki – jest ich tak wiele, że nie sposób wybrać ten najpiękniejszy, warto odwiedzić każdy z nich, który jest otwarty dla turystów. Główną świątynią miasta jest katedra Św. Giorgiosa – największy kościół na wyspie.

Plaża Oraios – bardzo szeroka, piaszczysta, ma długość 4 km. Ciągnie się przez cały południowy brzeg wyspy, wzdłuż którego ulokowane są urokliwe hoteliki. Pobyt na plaży nie musi ograniczać się tylko do morskich i słonecznych kąpieli. Możemy odwiedzić klub sportów wodnych, gdzie wynajmiemy deskę windsurfingową, rower wodny, motorówkę lub skuter. Ci, którzy lubią wypoczynek bierny także powinni być zadowolenie, gdyż mogą udać się do centrum masażu lub wypić zimne piwo w jednym z barów na plaży.

Rafa koralowa – musimy przespacerować się 4 km. plażą Oraios by dotrzeć do miejsca, w którym rozpoczyna się Inselijska rafa koralowa. Są trzy metody na „zwiedzenie” rafy: na plaży możemy wypożyczyć kostium do nurkowania i podziwiać życie pod powierzchnią wody, możemy także zanurzyć się w wodzie bez takiego kostiumu, gdyż rafa znajduje się niedaleko od brzegu na niewielkiej głębokości. Jeśli chcemy obejrzeć rafę na większej głębokości wsiadamy na pokład małego statku, który odpływa z portów w Aspros i Ieros, dopływamy do rafy, nakładamy kostium do nurkowania i zanurzamy się w morskiej głębinie. Niezapomniane wrażenia – gwarantowane.

Z Ieros jedziemy nadbrzeżną drogą do Agios Theodoros, będzie to ostatni etap naszej wycieczki po wyspie.

Agios Theodoros(Święty Teodor)

To właśnie tutaj osiedlili się pierwsi Grecy, którzy przybyli na wyspę około 1210 r. z Księstwa Aten, którym po IV wyprawie krzyżowej władali francuscy rycerze. W 1217 r. zbudowali tu kościół pw. Św. Pawła, od nazwy tej świątyni pochodzi nazwa samej wyspy Agios Paulos. W 1226 r. kiedy mieszkańcy uniknęli wypędzenia przez Rzymian zamieszkujących Inselię(patrz „Historia wyspy”) wybudowali kościół Agios Theodoros, to właśnie Św. Teodor, jak podają kroniki, miał oświecić greckich dyplomatów, którzy uchronili wyspę przed zagładą. Do dziś w mieście możemy oglądać obie te świątynie. Do 1827 r. Agios Theodoros było stolicą wyspy, jednak przeniesiono ją do prężniej rozwijającego się Aspros. Obecnie Agios Theodoros jest miejscowością turystyczną, jednak nie jest tak skomercjalizowane jak Ieros. Można tu odnaleźć spokój i ciszę. Mieszkańcy czerpią też dochody z uprawy pomarańczy, fig i hodowli owiec.

Atrakcje turystyczne Agios Theodoros:

Kościół pw. Św. Pawła – najstarsza świątynia na wyspie, powstała w 1217 r., tu odbywają się najważniejsze uroczystości religijne na wyspie. Świątynia była wielokrotnie remontowana, jednak do dziś zachowała swój pierwotny kształt i wygląd. W podziemiach świątynie znajdują się grobowce najważniejszych duchownych wyspy, najstarszy pochodzi z 1288 r. Tak dobry stan kościołów na Agios Paulos, świadczy o tym, że mieszkańcy od wieków bardzo je szanowali i starali się, aby wyglądały jak najpiękniej.  

Klasztor Agios Theodoros – najstarszy klasztor na wyspie(1226 r.), początkowo był to  zwykły kościół, jednak jeden z zamożnych rodów(Fyssas) wyspy w 1522 r. dostał pozwolenie od metropolity na przekształcenie świątyni w klasztor. Pierwszymi zakonnikami stali się panowie z rodu Fyssas. Pośród klasztornego podwórza znajduje się piękny trzynawowy kościół Św. Teodora. Obecnie klasztor zamieszkuje 31 zakonników, ale istnieje tu także kilka zakonnych cel przeznaczonych dla przyjezdnych ze

Scholandii pragnących wyciszenia i modlitwy.   

Plantacja pomarańczy – od wieków na tym terenie uprawiane są pomarańcze, możemy wstąpić do jednej z plantacji, by zobaczyć jak pracują na niej rolnicy, a nawet samemu spróbować zerwać kilka owoców. Pomarańcze z Agios Paulos słynął ze słodkiego smaku i soczystości. W każdym miasteczku wyspy znajduje się mały targ, gdzie możemy kupić te pyszne owoce po przystępnych cenach.


 

Plaża Chrysafi – bardzo szeroka, długa i nieskomercjalizowana plaża, idealna dla tych, którzy szukają odpoczynku w ciszy i spokoju,  znajdziemy wzdłuż niej także restauracyjki i hoteliki, jednak nie będzie ich tyle ile w Ieros. Prawdziwie dzikie plaże znajdziemy na północy wyspy.

To już koniec naszej wędrówki, proponuję zatrzymać się tu na dłużej w jednym z hotelików, wybrać się na plażę lub na długi spacer, by jeszcze lepiej poznać magię tej uroczej wyspy.