Jednostka powstała w wyniku przekształcenia dawnej gwardii patriarszej w oddział dbający o bezpieczeństwo Patrymonium św.Pawła. Formacja składa się z dwóch regimentów pieszych obsadzających odpowiednio południowa część Rotrii oraz Antwerpię i część północną wraz z Wenecją, regimentu konnego którego szwadrony rozlokowane są w najważniejszych miastach państwa oraz samodzielnego batalionu liczącego 600 pieszych i 400 konnych żandarmów pilnującego porządku w Apostolskim Mieście oraz chroniącego budynki rządowe czyli Pałace na Lateranie i Kwirynale. Mimo że Żandarmi na co dzień wykonują zadania policyjne to są również wyszkoleni wojskowo i w razie potrzeby mogą walczyć w pierwszej linii.

Na wyposażenie żandarma składa się mundur koloru granatowego z białymi epoletami, białe bandoliery na których zawszona jest ładownica oraz bagnet dla żandarmów pieszych albo  szabla dla konnych uzbrojeniem obu formacji jest karabin. Na głowie żołnierze noszą kapelusz typu bikorn. W galowym mundurze bikorn zastępuje niedźwiedzia bermyca, dodawne są także białe spodnie oraz szabla dla każdego żandarma.