Rozmiar: 87746 bajtów

 

MENU
 
Home
Historia
Historia miasta
Legendy
Opowieści
Kultura
Zabytki
UNESCO
Planetarium
Lokalizacja
Noclegi
hotele
Rozrywka
Inne miasta
Kontakt




O Paulinach, których nigdy nie było w Toruniu

Jest w Toruniu ulica Most Pauliński i była Brama Paulińska, a tak naprawdę nie było w Toruniu Paulinów. Wielki mistrz zakonu krzyżackiego Anno von Sangershausen wystawił dokument fundacyjny dnia 2.04.1263 roku na osiedlenie się dominikanów na przedmieściach Torunia i zezwalał na budowę kościoła oraz klasztoru. Kiedy ten sam wielki mistrz w dniu 13.08.1264 roku nadał prawo lokacyjne Nowemu Miastu Toruniowi, teren dominikanów został włączony do miasta. Pod koniec XIII w. stanął pierwszy kościół pod wezwaniem św. Mikołaja, natomiast w pierwszej połowie XIV w. rozpoczęto budowę drugiego, zapewne większego kościoła, którego budowę zakończono pod koniec XIV w. Należy przypuszczać, że o osiedlenie się dominikanów w Toruniu ubiegał się pierwszy biskup diecezji chełmińskiej Heidenryk (Heidenreich), który przybył na Ziemię Chełmińską z Lipska, gdzie był przeorem. Posiadał wszechstronne wykształcenie. Wielki mistrz obdarzył go dużym zaufaniem powierzając mu wszelką kontrolę nad treścią i sposobem zarządzania ważnych dokumentów dotyczących spraw politycznych i kościelnych.
Powiązanie początków toruńskiego konwentu dominikanów z pierwszym biskupem Heidenrykiem wiąże się z Lipskiem, z którego pochodził. Kościół parafialny w Lipsku był pod wezwaniem św. Mikołaja już w XII wieku, kiedy powstał i znajdował się w bliskim sąsiedztwie z tamtejszym klasztorem dominikanów. Za związkiem między konwentami dominikanów lipskich i toruńskich przemawia fakt, iż jedni i drudzy byli nazywani w średniowieczu "paulinami". Nazwa ta wywodziła się najprawdopodobniej stąd, iż kościół klasztorny lipskich dominikanów był pod wezwaniem św. Pawła (St. Pauli). Dominikanie ci mogli więc tę nazwę przenieść między innymi do Torunia, gdzie nazwano ich paulinami. Stąd pochodzi nazwa Brama Paulińska i Most Pauliński.
Przypuszcza się, że zakonnicy ci byli bardzo przywiązani do pierwotnego klasztoru w Lipsku. Na nowej obcej ziemi dla uczczenia pamięci kościoła parafialnego w Lipsku nadali kościołowi klasztornemu wezwanie św. Mikołaja. Dominikanów nazywano paulinami również w innych miastach, między innymi w Elblągu, Gdańsku czy Chełmnie. Są również inne na ten temat sugestie jak, np. ta, która mówi, że w zakonie krzyżackim panował szczególny kult św. Pawła i stąd nazywano potocznie dominikanów paulinami.
Jedno jest pewne, że paulinów w Toruniu nie było. Samo określenie jednak znane jest w naszym mieście od średniowiecza. Obecnie na Rubinkowie dekretem biskupa ordynariusza diecezji toruńskiej z dnia 26 sierpnia 1996 r. powstała nowa parafia pw. Najświętszej Marii Panny Częstochowskiej, w której prowadzą swoją pracę duszpasterską prawdziwi paulini.

Benon Frąckowski
"Legendy i opowieści historyczne o Toruniu"


Agencja Reklamowo-Wydawnicza 2005