|
|
Biblioteka Unis艂awowska
 Na
pocz膮tku wieku XV przeciwko w艂adzy ksi膮偶臋cej oficjalnie wyst膮pi艂
hrabia Unis艂aw, w艂a艣ciciel niemal ca艂ego p贸艂nocnego wybrze偶a
wyspy. Wraz ze swoimi sprzymierze艅cami opanowa艂 p贸艂noc i 艣rodek
wyspy, zatrzymuj膮c si臋 na linii g贸r Czarnych. Swoj膮 stolic膮
ustanowi艂 Grodzisk, w kt贸rym wybudowa艂 wiele pi臋knych , stoj膮cych
do dzisiejszego dnia budowli. Jemu to w艂a艣nie Biblioteka Unis艂awowska
zawdzi臋cza swoj膮 nazw臋.
Wspania艂y klasycystyczny gmach biblioteczny wznie艣li
nast臋pcy hrabiego Unis艂awa, prawdopodobnie wed艂ug projektu
architekt贸w Ch. Gargulca i P.F. Bastardeux. Na ci臋偶kim cokole
parteru, pokrytym boniowaniem, stan臋艂a koryncka kolumnada, z
portykiem w 艣rodku, kryj膮ca za sob膮 dwie g贸rne kondygnacje.
Budowl臋 zwie艅czy艂a tralkowa balustrada. Po epidemii cholery 1831
przed Bibliotek膮 stan臋艂a fontanna z pos膮giem greckiej bogini
zdrowia Higei. W roku 1947 tajemnicza eksplozja w podziemiach gmachu
zburzy艂a cz臋艣ciowo budynek, kt贸ry te偶 sp艂on膮艂. Sprawc贸w nie
uj臋to, jednak podejrzenia spad艂y na znanego bimbrownika-amatora,
pracuj膮cego w bibliotece na stanowisku kustosza, Jana Maria
Tremens. Szcz臋艣liwie ocala艂e w znacznej mierze zbiory, ewakuowano
na czas. Odbudow臋, przywracaj膮c膮 klasycystyczny wygl膮d tak
bryle, jak i wn臋trzom, zako艅czono w 1956 roku.
Jan "Pinki" Stadnicki
Generalny Konserwator Zabytk贸w
|
