Projekt ustawy o Biuletynie Ustaw

[Hewret Faradobus]

Wysoka Izbo!

Chciałbym wynieść na światło dzienne i przedstawić Izbie mój projekt ustawy o Biuletynie Ustaw, który w odróżnieniu od obecnej ustawy przedstawia zasady tworzenia aktów prawnych oraz ich publikowania w Biuletynie Ustaw bardzo szczegółowo.
Prosiłbym Szanownych Posłów o wyłapanie najmniejszych błędów, aby potem nie doszło do dziwnych sytuacji w prawodawstwie.

USTAWA O BIULETYNIE USTAW

z dnia XX lutego 2016

Rozdział I
[Postanowienia ogólne o Biuletynie Ustaw]

Artykuł 1. [Przepisy początkowe]

Niniejsza ustawa określa zasady i tryb ogłaszania aktów normatywnych oraz innych aktów prawnych.

Artykuł 2. [Ogłaszania aktów prawnych]

Ogłoszenie aktu prawnego w Biuletynie Ustaw jest obowiązkowe i niezwłoczne.

Artykuł 3. [Próżnowanie ustaw]

1. Akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w Biuletynie Ustaw wchodzą w życie po upływie 24 godzin od chwili ich ogłoszenia, chyba że dany akt prawny określi termin dłuższy.
2. W uzasadnionych przypadkach akty normatywne, z zastrzeżeniem ust. 1, mogą wchodzić w życie w terminie krótszym niż 24 godziny, a jeżeli ważny interes państwa wymaga natychmiastowego wejścia w życie aktu normatywnego i zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie, dniem wejścia w życie może być chwila ogłoszenia tego aktu w Biuletynie Ustaw.
3. Przepisy ust. 1 i ust. 2 nie wyłączają możliwości nadania aktowi normatywnemu wstecznej mocy obowiązującej, jeżeli zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie.

Artykuł 4. [Publikowanie aktów prawnych]

1. Za publikację:
1) ustaw uchwalonych przez Parlament i ratyfikowanych traktatów międzynarodowych odpowiedzialny jest Marszałek Parlamentu;
2) rozporządzeń i innych postanowień podmiotów, odpowiedzialny jest podmiot wydający dany akt prawny;
2. Za utrzymanie porządku w Biuletynie Ustaw odpowiedzialni są Marszałek Parlamentu oraz Prezydent Republiki Bialeńskiej.

Rozdział II
[Zasady techniki prawodawczej]

Artykuł 5. [Zasady techniki prawodawczej]

1. Zasady i reguły konstruowania aktów normatywnych nazywa się techniką prawodawczą.
2. Autorzy w projektach ustaw są zobowiązani do stosowania się do zasad techniki prawodawczej określonych w niniejszej ustawie.
3. Marszałek Parlamentu może odrzucić projekt ustawy podczas procesu legislacyjnego przed ogłoszeniem debaty, jeśli nie zastosowano w niej zasad techniki prawodawczej.

Artykuł 6. [Zasady techniki prawodawczej - ciąg dalszy]

1. Przepisy ustawy redaguje się zwięźle i syntetycznie, unikając nadmiernej szczegółowości, a zarazem w sposób, w jaki opisuje się typowe sytuacje występujące w dziedzinie spraw regulowanych tą ustawą.
2. Przepisy ustawy redaguje się tak, aby dokładnie i w sposób zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy.
3. Przepisy w ustawie redaguje się zgodnie z poz powszechnie przyjętymi regułami składni języka polskiego, unikając zdań wielokrotnie złożonych.
4. W ustawie należy posługiwać się poprawnymi wyrażeniami językowymi (określeniami) w ich podstawowym i powszechnie przyjętym znaczeniu.
5. Do oznaczenia jednakowych pojęć używa się jednakowych określeń, a różnych pojęć nie oznacza się tymi samymi określeniami.
6. W ustawie nie zamieszcza się wypowiedzi, które nie służą wyrażaniu norm prawnych, a w szczególności apeli, postulatów, zaleceń, upomnień oraz uzasadnień formułowanych norm.
7. Ustawa powinna wyczerpująco regulować daną dziedzinę spraw, nie pozostawiając poza zakresem swego unormowania istotnych fragmentów tej dziedziny.
8. Ustawa powinna być tak skonstruowana, aby od przyjętych w niej zasad regulacji nie trzeba było wprowadzać licznych wyjątków.
9. W ustawie nie zamieszcza się przepisów, które regulowałyby sprawy wykraczające poza wyznaczony przez nią zakres przedmiotowy (stosunki, które reguluje) oraz podmiotowy (krąg podmiotów, do których się odnosi).
10. Ustawa nie może zmieniać lub uchylać przepisów regulujących sprawy, które nie należą do jej zakresu przedmiotowego lub podmiotowego albo się z nimi nie wiążą.
11. Ustawa nie może powtarzać przepisów zamieszczonych w innych ustawach.

Artykuł 7. [Budowa ustawy]

1. Ustawa zawiera:
1) nagłówek;
2) przepisy merytoryczne;
3) przepisy o wejściu ustawy w życie.
2. W nagłówku ustawy w oddzielnych wierszach zamieszcza się:
1) rodzaju i tytuł aktu, w tym ogólne określenie przedmiotu ustawy;
2) datę ustawy.
3. Datę ustawy poprzedza się zwrotem "z dnia", a następnie zamieszcza się wskazanie dnia zapisanego cyframi arabskimi, nazwę miesiąca określoną słownie oraz wskazanie roku zapisanego cyframi arabskimi ze znakiem "r", jako skrótem wyrazu "rok".
4. Przedmiot ustawy określa się możliwie najzwięźlej, jednakże w sposób adekwatnie informujący o jej treści.
5. Określając przedmiot ustawy, nie przytacza się tytułów innych ustaw, z wyjątkiem ustawy zmieniającej inną ustawę, w których podaje się odpowiednio tylko przedmiot ustawy zmienianej.
6. Określenie przedmiotu ustawy może być:
1) opisowe - rozpoczynające się od wyrazów "o", pisanego małą literą;
2) rzeczowe - rozpoczynające się od wyrazów "Kodeks", "Prawo" albo "Ordynacja", pisanych wielką literą, w przypadku gdy ustawa wyczerpująco reguluje obszerną dziedzinę spraw.
7. Przepisy końcowe zamieszcza się w następującej kolejności:
1) przepisy uchylające;
2) przepisy o wygaśnięciu mocy ustawy;
3) przepisy o wejściu ustawy w życie.

Artykuł 8. [Systematyka przepisów w aktach prawnych]

1. Podstawową jednostką redakcyjną ustawy jest artykuł.
2. Każdą samodzielną myśl ujmuje się w odrębny artykuł.
3. Jeżeli samodzielną myśl wyraża zespół zdań, dokonuje się podziału artykułu na ustępy.
4. Podział artykułu na ustępy wprowadza się także w przypadku, gdy między zdaniami wyrażającymi samodzielne myśli występują powiązania treściowe, ale treść żadnego z nich nie jest na tyle istotna, aby wydzielić ją w odrębny artykuł.
5. W obrębie artykułu (ustępu) zawierającego wyliczenie wyróżnia się dwie części: wprowadzenie do wyliczenia oraz punkty. Wyliczenie może kończyć się częścią wspólną, odnoszącą się do wszystkich punktów.
6. W obrębie punktów można dokonać dalszego wyliczenia, wprowadzając litery.
7. Ustęp oznacza się cyfrą arabską z kropką bez nawiasu z zachowaniem ciągłości numeracji w obrębie danego artykułu.
8. Punkt oznacza się cyfrą arabską, z nawiasem z prawej strony, z zachowaniem ciągłości numeracji w obrębie danego artykułu albo ustępu.
9. Litery oznacza się małymi literami alfabetu łacińskiego, z nawiasem z prawej strony z zachowaniem ciągłości alfabetycznej w obrębie punktu.
10. Każdy punkt kończy się średnikiem, a ostatni kropką.

Artykuł 9. [Zmiana (nowelizacja) ustawy]

1. Zmiana (nowelizacja) ustawy polega na uchyleniu niektórych jej przepisów, zastąpieniu niektórych jej przepisów przepisami o innej treści lub brzmieniu albo na dodaniu do niej nowych przepisów.
2. Przepisy ustawy zmienia się:
1) odrębną ustawą zmieniającą;
2) przepisem zmieniającym zamieszczonym w innej ustawie.
3. Jeżeli zmiany wprowadzane w ustawie miałyby być liczne albo miałyby naruszać konstrukcję lub spójność ustawy albo gdy ustawa była już poprzednio wielokrotnie nowelizowana, opracowuje się projekt nowej ustawy.
4. Przepisy ustawy zmienia się przepisem wyraźnie wskazującym dokonywane zmiany.
5. Zmieniany przepis ustawy przytacza się w pełnym nowym brzmieniu, choćby zastępowano w nim, dodawano albo eliminowano tylko jeden wyraz.
6. Jeżeli do tekstu ustawy dodaje się nowy artykuł lub ustęp, zachowuje się dotychczasową numerację, dodając do numeru nowego artykułu lub ustępu małą literę alfabetu łacińskiego, z zachowaniem ciągłości alfabetycznej.

Artykuł 10. [Tekst jednolity]

1. Marszałek Parlamentu zobowiązany jest do stworzenia tekstu jednolitego na podstawie ustawy zmieniającej oraz opublikowania go pod starą ustawą przed wejściem w życie ustawy zmieniającej.
2. Podczas tworzenia tekstu jednolitego w nagłówku ustawy pod datą umieszcza się odnośnik do ustawy zmieniającej w formie odsyłacza.
3. Do tekstu jednolitego nie wprowadza się zmian, które nie zostały wyraźnie sformułowane w ustawie zmieniającej.

Artykuł 11. [Akty wykonawcze (rozporządzenia)]

1. W rozporządzeniu zamieszcza się tylko przepisy regulujące sprawy przekazane do unormowania w przepisie upoważniającym (upoważnieniu ustawowym).
2. W rozporządzeniu nie zamieszcza się przepisów karnych oraz przepisów odsyłających do przepisów karnych.
3. W nagłówku rozporządzenia w oddzielnych wierszach zamieszcza się:
1) oznaczenie rodzaju aktu;
2) nazwę organu wydającego rozporządzenie;
3) określenie przedmiotu rozporządzenia.
4) datę rozporządzenia;
4. Tekst rozporządzenia rozpoczyna się od przytoczenia przepisu ustawy zawierającego upoważnienie ustawowe, jako podstawy prawnej wydania rozporządzenia.
5. Jeżeli w upoważnieniu ustawowym jako organ właściwy do wydania rozporządzenia wskazano ministra określonego nazwą działu administracji rządowej, w odnośniku do podstawy prawnej wydania tego rozporządzenia wymienia się przepis prawny, mocą którego minister wydający to rozporządzenie kieruje działem administracji rządowej wskazanym w upoważnieniu ustawowym.
6. Jeżeli właściwość organu wskazane w upoważnieniu ustawowym jako organ właściwy do wydania rozporządzenia przejął inny organ albo jeżeli organ wskazany w upoważnieniu ustawowym przestał istnieć, a jego kompetencje przejął inny organ, w odnośniku do podstawy prawnej wydania tego rozporządzenia wymienia się przepis prawny przekazujący kompetencje organu wskazanego w przepisie upoważniającym organowi wydającemu rozporządzenie.
7. Rozporządzenie można zmienić rozporządzeniem późniejszym, wydanym na podstawie tego samego, nadal obowiązującego przepisu upoważniającego przez organ, który wydał rozporządzenie zmieniane, albo przez organ, który przejął właściwość organu, który wydał rozporządzenie zmieniane.
8. Rozporządzenie wchodzi w życie z chwilą ogłoszenia.
9. Do projektów rozporządzeń stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w art. 8, ust. 1-10.

Artykuł 12. [Akty wykonawcze (uchwały)]

1. Uchwały Parlamentu Republiki Bialeńskiej są wydawane na podstawie Konstytucji Republiki Bialeńskiej lub ustawy, a uchwały innych organów - na podstawie ustawy.
2. Podstawą wydania uchwały jest przepis prawny, który:
1) upoważnia dany organ do uregulowania określonego zakresu spraw;
2) wyznacza zadania lub kompetencje danego organu.
3. W uchwale nie powtarza się przepisów ustaw, ratyfikowanych umów międzynarodowych i rozporządzeń.
4. Tekst uchwały rozpoczyna się od wskazania przepisu prawnego, na podstawie którego uchwała jest wydawana.
5. Do projektów uchwał stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w art. 11, ust. 3, pkt. 1-4 i art. 11 ust. 8 oraz art. 8, ust. 1-10.

Rozdział III
[Postanowienia końcowe]

Artykuł 13. [Utrata mocy prawnej]

Z chwilą wejścia w życie ustawy traci moc ustawa o Biuletynie Ustaw z dnia 10 sierpnia 2014 r.

Artykuł 14. [Wejście w życie ustawy]

Ustawa wchodzi w życie z chwilą ogłoszenia.

...

Załącznik 1:

USTAWA O [przedmiot ustawy]
z dnia 21 lutego 2016 r.

Artykuł 1.

Niniejszy załącznik do Ustawy o Biuletynie Ustaw pokazuje przykładową ustawę opartą na zasadach techniki prawodawczej.

Artykuł 2.

Przedmiot merytoryczny ustawy w artykule 2. - treść artykułu 2.
1. Ustęp do artykułu 2. - treść ustępu 1.
1) wypunktowanie (wyliczenie) do ust. 1, art. 2. - treść punktu 1;
a) litera do pkt. 1), ust. 1, art. 2 - treść litery a).
b) - treść litery b).
c) - treść litery c).
2) - treść punktu 2;
3) - treść punktu 3.
2. - treść ustępu 2.
3. - treść ustępu 3.

Artykuł 3.

Treść aktu prawnego winna być wyjustowana do lewej, pomiędzy artykułami, a treścią przepisów powinny znajdować się odstępy wielkości jednej linii.
Pogrubiony powinien być numer artykułu.
Cała treść aktu prawnego musi być ujęta w cytat.
Jeżeli organ posiada pieczęć to powinna być ona umieszczona ponad podpisem.
Obok artykułów można umieszczać nagłówki przedstawiające w skrócie treść artykułu.

Artykuł 4.

1. przepisy uchylające.
2. przepisy o wygaśnięciu mocy ustawy.
3. przepisy o wejściu ustawy w życie.

Podpis organu

Załącznik 2:

ROZPORZĄDZENIE
PREZYDENTA REPUBLIKI BIALEŃSKIEJ
WS. [podmiot rozporządzenia]
z dnia 21 lutego 2016 r.

Na podstawie art. 11, ust. 1-9 tworzy się załącznik do Ustawy o Biuletynie pokazujący rozporządzenie oparte na zasadach techniki prawodawczej.

Artykuł 1

Zasady systematyzacji artykułów, ustępów i liter w rozporządzeniu są identyczne jak w ustawie.

Artykuł 2

Zasady treści aktu prawnego są identyczne jak w ustawie.

Artykuł 3

Przepis o wejściu w życie rozporządzenia.

Podpis organu

[AndrzejSwarzewski]

Rozpoczynamy dwudniową debatę.
Ja oczywiście zagłosuję przeciwko ustawowemu skróceniu smyczy.

[Eddard Noqtern]

Panie Prezydencie,
Chciałbym po raz kolejny po prosić o wyszczególnienie wszystkich zmian jakie Pan zaproponował w stosunku do poprzedniego aktu prawnego i do każdego poprosić o chociaż krótkie uzasadnienie tej zmiany. Bez takiej treści trudno mi odnieść się do przedstawionego projektu.

Na obecną chwilę dostrzegłem jedną poważną zmianę:

1. Akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w Biuletynie Ustaw wchodzą w życie po upływie 24 godzin od chwili ich ogłoszenia, chyba że dany akt prawny określi termin dłuższy.

Jaki jest sens dodawania okresu wejścia w życia ustaw?

[Hewret Faradobus]

Ja oczywiście zagłosuję przeciwko ustawowemu skróceniu smyczy.

O czym Szanowny Marszałek mówi? Jakie znów skracanie smyczy?
Ustawa ta ma za zadanie uregulować i ujednolicić projekty ustaw, wprowadzić jeden szablon aktów prawnych w Biuletynie Ustaw. Obecnie ile osób pełni jakieś funkcje i wydaje rozporządzenia, wprowadza ustawy, tyle istnieje sposobów na ich wprowadzenie. Obecnie wiele ustaw różni się od siebie pod względem systematyki ustępów i punktów, co podczas przytaczania, powoływania się, orzecznictwa może powodować pewne problemy, np: dla Sądu Ludowego.
Ogólnie jest to zbiór opisów, do których należałoby się stosować podczas tworzenia aktu normatywnego, tak żeby projekty ustaw spełniły określone wymogi techniczne. Ma to wprowadzić ostatecznie porządek w samym Biuletynie Ustaw, a nie jak to określił Marszałek "skracanie smyczy". Pytanie tylko - dla kogo miałoby być takie skracanie smyczy? Czy jak Szanownemu Marszałkowi każą zmienić buty na treningu, gdyż parkiet na sali gimnastycznej jest nowy, to również to nazwie "skracaniem smyczy"?
Pisząc ustawę wzorowałem się na europejskim ZTP, który jest powszechnie stosowany w RP.

prosić o wyszczególnienie wszystkich zmian jakie Pan zaproponował w stosunku do poprzedniego aktu prawnego i do każdego poprosić o chociaż krótkie uzasadnienie tej zmiany.

Pisanie szczegółowego uzasadnienia zajęłoby mi kolejne godziny.
Ogólnie dużych zmian nie ma, obszerność tej ustawy polega na szczegółowym słownym opisie budowy ustaw, rozporządzeń i uchwał. Dodałem kilka zasad, np:

1. Przepisy ustawy redaguje się zwięźle i syntetycznie, unikając nadmiernej szczegółowości, a zarazem w sposób, w jaki opisuje się typowe sytuacje występujące w dziedzinie spraw regulowanych tą ustawą.
2. Przepisy ustawy redaguje się tak, aby dokładnie i w sposób zrozumiały dla adresatów zawartych w nich norm wyrażały intencje prawodawcy.
3. Przepisy w ustawie redaguje się zgodnie z poz powszechnie przyjętymi regułami składni języka polskiego, unikając zdań wielokrotnie złożonych.

Są to wskazówki dla osób tworzących ustawę, w jaki sposób należy budować zdania w aktach prawnych. Poza tym jest to świetny materiał edukacyjny dla Uniwersytetów, które kształcą w zakresie prawa, jak i dla samych osób nieobeznanych w prawodawstwie i stawiających pierwsze kroki w tej dziedzinie.
W tym projekcie ustawy również wprowadziłem pewne określenia, które używa się powszechnie w Bialenii, ale nigdzie nie są sformułowane, np:

1. Zmiana (nowelizacja) ustawy polega na uchyleniu niektórych jej przepisów, zastąpieniu niektórych jej przepisów przepisami o innej treści lub brzmieniu albo na dodaniu do niej nowych przepisów.

I parę innych.

W starej ustawie zaś jest bardzo mało informacji, nie ma zasad tworzenia takich dokumentów. Jedynie jest krótki przepis mówiący o odpowiedzialności wydawania aktów prawnych przez organy wydające takie akty prawne. Na koniec załączono załącznik, który przedstawia przykładową ustawę.
Dla ułatwienia, w tym projekcie ustawy również dodałem załącznik, w której przykładowy akt normatywny został stworzony w oparciu o ZTP.

Jaki jest sens dodawania okresu wejścia w życia ustaw?

Vacatio legis, czyli próżnowanie ustawy ma sens.
Obecnie nie ma takiego przepisu w Bialenii, jednak wprowadzenie 24-godzinnego próżnowania pozwoli na zapoznanie się obywatelom z ustawą. Zwłaszcza, że nie wszyscy co chwile wchodzą na forum i nie obserwują na bieżąco debat w Parlamencie. Również ułatwi to zmiany wprowadzane w sektorze gospodarczym, jak i zmiany typowo informatyczne.

[Eddard Noqtern]

Panie Prezydencie,
Panie Marszałku,
Wysoka Izbo,

Pisanie szczegółowego uzasadnienia zajęłoby mi kolejne godziny.

Natomiast samodzielne zapoznawanie się ze zmianami pomiędzy tą, a starą ustawą i doszukiwanie się powodów tychże zmian, zajęłoby wszystkim posłom jeszcze więcej czasu. Nie prosiłem o bardzo szczegółowe uzasadnienie, ale chociaż krótkie omówienie każdej przedstawionej zmiany, co Pan Prezydent uczynił, za co dziękuję.

Jeśli mógłbym także coś zasugerować, to według mnie znacznie łatwiej byłoby analizować wprowadzane przez ustawę zmiany, jeżeli zostałyby one w projekcie np. pogrubione, albo oznaczone innym kolorem. Obok nich mogłaby pojawić się krótka notka, na przykład zaznaczona innym kolorem, która wytłumaczyłaby tą zmianę.

***

Co do samego projektu ustawy, nie mam zastrzeżeń. Nie jestem tylko całkowicie przekonany, czy rzeczywiście vacatio legis jest konieczne w naszym prawodawstwie. Jednakże w pewnym stopniu przemówił do mnie argument podany przez Pana Prezydenta, dlatego nie zgłoszę żadnej poprawki.

[AndrzejSwarzewski]

Rozpoczynamy dwudniowe głosowanie.
Jestem PRZECIW.

[Maciej Kamiński]

ZA.

[Eddard Noqtern]

ZA

[Bajtuś]

za

[AndrzejSwarzewski]

Projekt przeszedł. Proszę prezydenta o podpis.

[Hewret Faradobus]

Prezydent Republiki Bialeńskiej
/-/ Heinrich Hewret Wettin