Prace nad Pomnikem Narodu Eskwilińskiego rozpoczęto latem AD 2011 z inicjatywy Stronnictwa Narodowego Rzeczypospolitej, ale nieprzychylny los sprawił, że przygotowania przeciągnęły się aż do grudnia. Geneza tego przedsięwzięcia sięga jednak – jak i wszystko w Eskwilinii – maja AD 2010, kiedy rozpoczął się proces ewolucji społeczności eskwilińskiej do dzisiejszej, narodowej formy.
Ideą Pomnika jest upamiętnienie i uhonorwanie Narodu Eskwilińskiego – twórcy i suwerena Republiki Eskwilińskiej, gemma gemmarum. Ponad dwuipółroczne istnienie współczesnego Państwa Eskwilińskiego zjednoczyło wokół instytucji rządowych grupę niezwykłych ludzi, zmieniając mieszkańców Wyspy w jednolity, chlubiący się własną kulturą i obyczajami Naród godny tego miana. Zamiarem twórców Pomnika Narodu Eskwilińskiego było pozostawienie po Nim i po Jego działalności trwałego znaku, rozdzielnego od instytucji Republiki Eskwilińskiej, podkreślając tym samym suwerenność tych dwóch podmiotów. Republika składa hołd swym twórcom, na których wszakże wywarła niezatarty wpływ. Albowiem na wyspie Eskwilinii Państwo stworzyło Naród, a Naród stworzył państwo, co upamiętnia niniejszy Pomnik.