Artykuły Hetmańskie — Regulamin dyscyplinarny KSZ
Rozdział I
ZASADY OGÓLNE
§ 1.
- Celem utrzymywania karności oraz porządku w wojsku przełożeni mają prawo karania podwładnych na zasadach określonych niniejszym rozporządzeniem.
- Prawo bezpośredniego nakładania kar w określonym zakresie nazywa się władzą dyscyplinarną, a kary wymierzone tą drogą — karami dyscyplinarnymi.
- Kiedy stopień czynu karalnego przekracza możliwość ukarania winnego w drodze dyscyplinarnej, bezpośredni przełożony ma obowiązek powiadomić organy władzy publicznej właściwe dla wszczęcia postępowania karnego.
§ 2.
- Przełożony, któremu zgodnie z niniejszym rozporządzeniem przysługuje prawo wymierzania kar dyscyplinarnych jest wobec podwładnych przełożonym dyscyplinarnym.
- W stosunku do podwładnych, którzy zajmują określone stanowisko, władza dyscyplinarna przechodzi zawsze na przełożonego, pod którego rozkazami aktualnie się znajdują.
§ 3.
Dyscyplinarnie karze się:
- przewinienia przeciw karności, porządkowi wojskowemu i publicznemu oraz przepisom służbowym, niesankcjonowane postanowieniami obowiązujących przepisów prawa,
- przestępstwa pospolite i wojskowe.
§ 4.
- Władzy dyscyplinarnej przełożonych wojskowych podlegają:
- żołnierze KSZ pozostający w czynnej służbie wojskowej,
- żołnierze rezerwy zmobilizowani lub powołani na ćwiczenia (szkolenia),
- jeńcy i zakładnicy wojenni,
- wszelkie osoby podległe KSZ niebędące żołnierzami.
- Władza dyscyplinarna przełożonych wojskowych obowiązuje wobec osób, o których mowa w ust. 1, jedynie w czasie trwania relacji służbowych.
- Władzy dyscyplinarnej wojska podlegają także żołnierze KSZ w stanie spoczynku za przestępstwa popełnione w mundurze lub na terytorium baz i obiektów KSZ.
§ 5.
- Władza dyscyplinarna nie jest przywiązana do stopnia, ale do stanowiska służbowego i musi być wykonywana przez danego przełożonego osobiście.
- W razie oddania (z jakichkolwiek powodów) funkcji zastępcy, władza przechodzi na zastępcę, o ile jest on oficerem.
- Władza dyscyplinarna nie przechodzi na podoficerów.
§ 6.
- W razie popełnienia przez żołnierza lub inną osobę, o której mowa w § 4 czynu karalnego, przełożeni nieposiadający władzy dyscyplinarnej nad winnym mają obowiązek:
- w wypadku, gdy przełożony lub starszy jest niższy stanowiskiem od bezpośredniego przełożonego winowajcy — zameldować o popełnieniu przestępstwa drogą służbową,
- w pozostałych przypadkach — osobiście powiadomić bezpośredniego przełożonego winnego.
- W razie nagłej konieczności przywrócenia porządku publicznego lub przyłapania na gorącym uczynku każdy oficer lub podoficer jest obowiązany ująć winnego i doprowadzić do aresztu na własną odpowiedzialność. O takim przypadku doprowadzający jest obowiązany zameldować bezpośredniemu przełożonemu aresztowanego drogą służbową.
§ 7.
Z pominięciem bezpośrednich (niższych) przełożonych mają prawo karać wyżsi przełożeni w następujących wypadkach:
- jeżeli czyn karalny był popełniony przeciw nim bądź w ich obecności,
- jeżeli o popełnieniu danego czynu poinformowano bezpośrednio wyższego przełożonego,
- jeżeli bezpośredni przełożony z jakichkolwiek powodów zaniechał ukarania podwładnego,
- jeżeli bezpośredni przełożony przekazał sprawę wyższemu przełożonemu.
§ 8.
- Przełożonemu dyscyplinarnemu przysługuje prawo zawieszenia podwładnego w czynnościach służbowych w wypadku podejrzenia popełnienia przez podwładnego czynu karalnego.
- Prawo to przysługuje:
- dowódcy kompanii (równorzędnemu) — wobec szeregowych i podoficerów do stopnia sierżanta (równorzędnego),
- dowódcy pułku (równorzędnemu) — wobec chorążych i oficerów do stopnia kapitana (równorzędnego),
- dowódcy dywizji (równorzędnemu) — wobec oficerów sztabowych do funkcji dowódcy batalionu,
- Hetmanowi Wielkiemu — wobec wszystkich żołnierzy.
- Zawieszenie powinno zostać uchylone w wypadku braku podstaw do ukarania żołnierza lub w wypadku korzystnego dla niego wyniku postępowania wyjaśniającego.
§ 9.
- Przed wymierzeniem kary należy obiektywnie ustalić stan faktyczny przewinienia i towarzyszące mu okoliczności. Po takim ustaleniu należy wymierzyć winnemu karę w drodze raportu karnego.
- W wypadku trudności związanych ze stawiennictwem winnego bądź w sprawach zawiłych należy dać mu możliwość wytłumaczenia się w drodze protokołu.
- W sprawach szczególnych można wykraczającego natychmiast pozbawić wolności, a wynik dochodzenia wraz z orzeczeniem o karze przedstawić mu w ciągu 48 godzin od aresztowania.
- Karę dyscyplinarną wolno wymierzyć tylko w granicach przysługującej władzy dyscyplinarnej. Uwzględnić przy tym należy stopień czynu, jego szkodliwość i negatywne następstwa. Dotychczasowy nienaganny przebieg służby może zostać potraktowany jako okoliczność łagodząca.
§ 10.
- Ukaranemu przysługuje możliwość odwołania na piśmie od postanowienia władzy niższej.
- W tym wypadku moc obowiązującą ma postanowienie władzy wyższej aż do Hetmana Wielkiego włącznie.
§ 11.
- Wykonanie kary zawiesza się za poręczeniem ze strony Hetmana Wielkiego bądź wyższego przełożonego.
- W wypadku złamania zasad poręczenia kara podlega wykonaniu.
§ 12.
Karę zasądzoną i wykonaną skreśla się z ewidencji po 3 miesiącach od daty wykonania, jeżeli ukarany w ciągu tego okresu nie dopuścił się popełnienia czynu karalnego.
§ 13.
Jeżeli osoba, o której mowa w § 4 popełniła czyn karalny poza terenem obiektów wojskowych należy sprawę niezwłocznie powiadomić organy władzy publicznej właściwe dla wszczęcia postępowania karnego.
Rozdział II
RODZAJE KAR DYSCYPLINARNYCH
§ 14.
- Kary dyscyplinarne dzielą się na porządkowe, aresztu i degradacji. Mogą być one orzekane łącznie lub osobno.
- Do kar porządkowych zalicza się:
- naganę,
- naganę z ostrzeżeniem,
- prace porządkowe poza kolejnością (tylko szeregowi).
- Do kar aresztu zalicza się:
- areszt zwykły do 18 dni,
- areszt obostrzony do 12 dni,
- zakaz opuszczania koszar do 28 dni,
- służba w batalionie karnym do 6 tygodni.
- Do kar degradacji zalicza się:
- degradację o do stopnia bezpośrednio poprzedzającego,
- degradację do najniższego stopnia w danym korpusie,
- pozbawienie stopnia wojskowego.
§ 15.
Kary oficerom wymierza się z podaniem do wiadomości tylko korpusowi oficerskiemu danego pododdziału, pozostałym — z podaniem do wiadomości całemu pododdziałowi.
Rozdział III
ZAKRES WŁADZY DYSCYPLINARNEJ
§ 16.
- Dowódcom kompanii (równorzędnym) przysługuje następujący zakres władzy dyscyplinarnej:
- wobec szeregowych:
- kary porządkowe,
- areszt zwykły do 7 dni,
- areszt obostrzony do 5 dni,
- zakaz opuszczania koszar do 14 dni,
- wobec podoficerów:
- kary porządkowe,
- areszt zwykły do 5 dni,
- areszt obostrzony do 3 dni,
- zakaz opuszczania koszar do 10 dni.
- wobec szeregowych:
- Dowódcom batalionów (równorzędnym) wobec szeregowców i podoficerów przysługuje podwójny zakres władzy dowódcy kompanii.
§ 17.
Dowódcom pułków (równorzędnym):
- wobec szeregowych:
- kary porządkowe,
- areszt do najwyższego wymiaru,
- służba w batalionie karnym do 3 tygodni,
- degradacja do stopnia bezpośrednio niższego,
- wobec podoficerów:
- kary porządkowe,
- areszt do najwyższego wymiaru,
- degradacja do stopnia bezpośrednio niższego,
- wobec oficerów:
- kary porządkowe,
- areszt do 7 dni,
- zakaz opuszczania koszar do 14 dni.
§ 18.
Dowódcom dywizji (równorzędnym):
- wobec szeregowych:
- kary porządkowe,
- areszt do najwyższego wymiaru,
- służba w batalionie karnym do 6 tygodni,
- kary degradacji,
- wobec podoficerów:
- kary porządkowe,
- areszt do najwyższego wymiaru,
- służba w batalionie karnym do 5 tygodni,
- kary degradacji,
- wobec oficerów:
- kary porządkowe,
- areszt do 14 dni,
- zakaz opuszczania koszar.
§ 19.
Dowódcy Okręgu Wojskowego (równorzędni) mają prawo stosować wszystkie kary do najwyższego wymiaru wobec żołnierzy, podoficerów i oficerów do stopnia majora włącznie.
§ 20.
Hetman Wielki ma prawo stosować kary do najwyższego wymiaru wobec wszystkich żołnierzy, podoficerów i oficerów KSZ.